مهارت‌ های دیجیتال چیست؟ مهم‌ ترین مهارت‌ ها و مسیر یادگیری آن‌ ها

مهارت های دیجیتال به توانایی گفته میشود که هر فرد در استفاده موثر، ایمن و هدفمند از ابزارهای دیجیتال برای انجام کارهای شخصی، آموزشی و حرفه ای دارد. احتمالا متوجه شده اید که در حال حاضر تقریبا تمام مشاغل به نوعی با فناوری دیجیتال درگیر هستند، از کارهای اداری و آموزشی گرفته تا کسب و کارهای آنلاین. اینجاست که نقش فناوری در زندگی روزمره پر رنگ میشود. اگر در این عصر دیجیتالی به طور مداوم اقدام به یادگیری ابزارهای جدید نکنید، متاسفانه از مسیر فناوری عقب می مانید. اکنون بازار کار به گونه ای تغییر کرده که دیگر جایی برای ابزارهای سنتی وجود ندارد، برای اینکه در این بازار جایی داشته باشید، باید مهارت های دیجیتالی خود را تقویت کنید. طی این مقاله قصد داریم با انواع توانایی های دیجیتالی آشنا شویم و نحوه یادگیری آن ها را بررسی کنیم.

مهارت‌ های دیجیتال چیست؟

به زبان ساده تر مهارت های دیجیتال شامل مجموعه ای از دانش و توانایی ها میشود که به فرد در زمینه های زیر کمک میکند.

• از ابزارهای دیجیتال استفاده کند.
• اطلاعات را پیدا کرده و مورد ارزیابی قرار دهد.
• با دیگران به صورت دیجیتال ارتباط داشته باشد.
• مسائل را با کمک فناوری حل کند.

اگر بتوانید در کارهای روزمره خود از فناوری های مختلف که به کامپیوترها و دیگر وسایل الکترونیکی مرتبط است استفاده کنید، در واقع شما مهارت دیجیتال دارید.

تفاوت مهارت دیجیتال، سواد دیجیتال و مهارت کامپیوتری چیست؟

گاهی اوقات کاربران مهارت دیجیتال، سواد دیجیتال و مهارت کامپیوتری را با هم اشتباه میگیرید. اما موضوع اینجاست که این سه مهارت با هم تفاوت های زیادی دارند. در ادامه به معرفی جداگانه هر کدام میپردازیم.

مهارت کامپیوتری:

حقیقتا مهارت های کامپیوتری روی استفاده از سیستم و نرم افزارها تمرکز دارد. مهارت هایی که زیر مجموعه آموزش های ICDL مثل نرم افزارهای Word،Excel،Windows و غیره هستند همان توانایی کار با کامپیوتر محسوب میشود.

سواد دیجیتال:

زمانی که بتوانید به طور کاملا آگاهانه و امن از فناوری های مختلف استفاده کنید به آن سواد دیجیتال گفته میشود. یک فرد را تصور کنید که به راحتی در اینترنت جستجو میکند و در عین حال اعتبار منابع را بررسی میکند، اطلاعات نادرست را تشخیص میدهد و از نتایج به درستی استفاده میکند. این فرد سواد دیجیتالی دارد.

مهارت دیجیتال:

از طرفی مهارت دیجیتال مفهوم گسترده تری دارد که شامل استفاده از آن، تحلیل درست، ارتباط با اطرافیان و حل مسئله با استفاده از فناوری میشود.

چرا مهارت‌ های دیجیتال اهمیت دارند؟

فرقی ندارد در حال تحصیل یا به دنبال یک شغل جدید باشید یا حتی بخواهید از فناوری در زندگی روزمره خود استفاده کنید، در هر حال باید مهارت های دیجیتالی داشته باشید. برخی از افراد تصور میکنند اگر شغلی پیدا کنند که مرتبط با فناوری نباشد دیگر به توانایی کار با دیجیتال نیازی ندارند. اما قضیه این است که فناوری به گونه ای در زندگی های ما نفوذ کرده که در هر موقعیتی که باشیم به فناوری نیاز پیدا میکنیم. چه در بازار کار چه در تحصیل و چه در زندگی روزمره فناوری به کار برده میشود.

بنابراین برای اینکه با عصر تکنولوژی امروزی همگام شوید و دچار عقب ماندگی دیجیتالی نشوید، از همین الان مهارت های خود را ارتقا دهید. چون فردی که هیچ مهارتی در این زمینه نداشته باشد متاسفانه به تدریج فرصت های شغلی، آموزشی، اقتصادی و اجتماعی خود را از دست میدهد. پس در دنیایی که روز به روز دیجیتالی تر میشود بهتر است شما هم این مهارت را یاد بگیرید.

انواع مهارت‌ های دیجیتال کدام‌اند؟

بیایید انواع مهارت های دیجیتال را باهم بررسی کنیم.

۱.مهارت‌ های پایه کامپیوتر

اولین مهارت دیجیتالی شامل مهارت های پایه کامپیوتر میشود. مثلا توانایی کار با سیستم عامل ویندوز، مدیریت فایل ها، نصب یک نرم افزار یا تنظیمات اولیه سیستم جزو این مهارت ها می باشد. این موارد تنها بخشی از توانایی هایی محسوب میشوند که در کامپیوتر باید بدانید.

۲. مهارت‌ های نرم‌ افزار های اداری (Office Skills)

مهارت بعدی که در محیط های اداری باید داشته باشید نرم افزارهای اداری یا همان آفیس محسوب میشود. اگر توانایی کار با نرم افزارهای Word،Excel و Powerpoint را داشته باشید شانس استخدام شما در محیط های اداری افزایش می یابد. البته معمولا در اکثر آگهی های استخدامی برای شغل های دفتری و اداری؛ شرط ارائه مدرک ICDL به وفور دیده میشود. چنانچه به دنبال شغلی در این حوزه باشید؛ یادگیری مهارت های ICDL نقش بسیار مهمی در استخدام شما دارد.

۳. مهارت جستجو و مدیریت اطلاعات

گاهی نیاز است از اطلاعات داخل اینترنت استفاده کنیم. در صورتی که مهارت کافی برای جستجو و مدیریت اطلاعات نداشته باشیم، نتیجه دلخواهی نخواهیم گرفت. به همین دلیل چنین مهارتی باعث جستجوی حرفه ای اینترنت، تشخیص منابع معتبر و همچنین مدیریت فایل ها و اطلاعات میشود.  قطعا در دنیای امروزی هر انسانی باید توانایی کار با اینترنت را داشته باشد.

۴. مهارت ارتباط و همکاری دیجیتال

معمولا در هر محیط کاری، برقراری ارتباط با اعضای تیم از واجبات شغل به حساب می آید. همینطور باید بگویم که اغلب کارهای تیمی به صورت آنلاین انجام میشوند. بنابراین کل اعضای تیم باید مهارت ارتباط و همکاری دیجیتال داشته باشند. این مهارت ها میتواند شامل ارسال ایمیل حرفه ای، توانایی کار با ابزارهای جلسات آنلاین و اشتراک فایل باشد.  

۵. امنیت دیجیتال و حفاظت اطلاعات

همانگونه که فناوری مزایای زیادی دارد، به همان اندازه نیاز به محافظت دارد. بعضی اوقات ممکن است با حملات سایبری مواجه شوید که اگر مهارت کافی در امنیت دیجیتال نداشته باشید، احتمالا اطلاعاتتان تخریب، سرقت یا مورد سوءاستفاده قرار گیرد. به همین دلیل باید از رمزهای ایمن استفاده کنید و از اطلاعات شخصی و حساب هایتان به درستی محافظت کنید.

۶. تحلیل داده و کار با اطلاعات

حقیقتا یادگیری مهارت تحلیل داده و کار با اطلاعات برای همه افراد اهمیت دارد اما سطح موردنیاز آن به شغل، تحصیلات و فعالیت های روزمره شما بستگی دارد. افرادی که شغل های مرتبط با اطلاعات مختلف دارند، باید از این داده ها گزارش گیری کنند، نمودار بسازند و آن ها را تحلیل کنند. اینجا اگر به Excel پیشرفته مسلط نباشند، وقت و انرژی زیادی باید صرف کار با این اطلاعات کنند.

۷. هوش مصنوعی و مهارت‌ های دیجیتال آینده

احتمالا درمورد هوش مصنوعی شنیده باشید. ما در حال حاضر در عصر AI و مهارت های دیجیتالی قرار داریم. حتی در آینده این تکنولوژی گسترده تر هم خواهد شد. بدون شک افرادی در آینده موفق تر خواهند بود که امروز مهارت های دیجیتال خود را تقویت کنند. مهارت هایی مانند استفاده از ابزارهای AI یا نحوه پرامپت نویسی داخل این ابزارها میتواند، مهارت دیجیتال آینده شما را افزایش دهند. اکنون حتی کارهای اتوماسیون سازی توسط هوش مصنوعی انجام میشود. به همین دلیل در روزهایی که انسان و AI با هم همکاری میکنند، داشتن دانش کافی در این زمینه اهمیت بسیاری دارد.

مهم‌ ترین مهارت‌ های دیجیتال برای ورود به بازار کار چیست؟

مهارت های دیجیتالی که جهت ورود به بازار کار نیاز دارید که به صورت سطح بندی شده ارزیابی میشوند.

• سطح پایه شامل مهارت هایی مانند ICDL ، اینترنت، ورد و اکسل میشود.
• سطح متوسط در زمینه تحلیل داده، ابزارهای همکاری مثل ایمیل و مدیریت محتوا کاربرد دارد.
• و در نهایت سطح پیشرفته را داریم که شامل برنامه نویسی، هوش مصنوعی و امنیت سایبری میشود.

اگر میخواهید برای کارهای روزمره خود از مهارت دیجیتال بهره ببرید سطح پایه برایتان کفایت میکند. برای پیدا کردن شغل های اداری بهتر است مهارت سطح متوسط داشته باشید و اگر قصد دارید به یک متخصص تبدیل شوید باید به سطح پیشرفته برسید.

چگونه مهارت‌ های دیجیتال را یاد بگیریم؟

حالا که با انواع مهارت های دیجیتال آشنا شدیم، باید بدانیم که چگونه این مهارت ها را یاد بگیریم. من در ادامه یک مسیر مشخص و مرحله به مرحله قرار داده ام تا به کمک آن توانایی های خود را افزایش دهید.

مرحله اول:

ابتدا در مرحله اول باید با کامپیوتر و اینترنت آشنا شوید. با یاد گرفتن این مرحله برای مراحل بعدی آماده میشوید.

مرحله دوم:

اکنون که با اینترنت و کامپیوتر آشنا شدید مرحله بعدی به یادگیری نرم افزارهای Office و ICDL میرسیم. برای یادگیری این مهارت میتوانید در کلاس های حضوری شرکت کنید. یا اگر زمان کافی برای کلاس های حضوری ندارید، میتوانید در دوره های آنلاین مجموعه آموزشی هرمس ثبت نام کنید همچنین امکان یادگیری به صورت خودآموز را نیز دارید.

مرحله سوم:

طی این مرحله میتوانید براساس هدف شغلی خود یک مهارت تخصصی انتخاب کنید. همانند مهارت های هوش مصنوعی، برنامه نویسی و امنیت که در بخش قبل به آن اشاره کردم.

مرحله چهارم:

در آخر با تمرین پروژه های واقعی، مهارت های دیجیتال خود را تقویت کنید.

سوالات متداول

• مهارت‌های دیجیتال شامل چه چیزهایی است؟

کار با کامپیوتر، اینترنت، نرم افزارهای کاربردی، امنیت دیجیتال، تحلیل اطلاعات و استفاده از هوش مصنوعی.

• آیا ICDL جزو مهارت‌های دیجیتال محسوب می‌شود؟

بله؛ ICDL جزو مهارت هاپایه دیجیتال مانند کار با کامپیوتر، اینترنت و نرم افزارهای اداری است.

• مهم‌ترین مهارت دیجیتال برای استخدام چیست؟

تسلط بر نرم افزارهای اداری به ویژه Word و Excel مهم ترین مهارت برای استخدام محسوب میشود.

• چگونه مهارت دیجیتال خود را افزایش دهیم؟

با شرکت در دوره های آموزشی، تمرین عملی و استفاده از منابع آنلاین میتوانید مهارت دیجیتال خود را افزایش دهید.

• یادگیری مهارت‌های دیجیتال چقدر زمان می‌برد؟

بستگی به سطح اولیه و میزان تمرین شما دارد ولی معمولا بین چند هفته تا چند ماه زمان میبرد.

• آیا یادگیری مهارت دیجیتال بدون دانش برنامه‌نویسی امکان‌پذیر است؟

بله؛ بیشتر مهارت های دیجیتال نیازی به دانش برنامه نویسی ندارند.